Gastbericht: Methoden voor het uitwerken van een storyline

Iedere schrijver gaat op zijn of haar eigen manier te werk en dat is maar goed ook. De één schrijft graag iedere dag op vaste tijden, de ander wanneer de inspiratie hem of haar overvalt. En waar de één graag direct zijn gedachten aan het toetsenbord toevertroouwt, vindt de ander het prettig om eerst het thema, de grote lijnen of de personages en gebeurtenissen uit te werken. Hier bestaat geen goed of fout, het is maar net wat de auteur het fijnste vindt werken.

Toch zijn er tips om je verhaal, lang of kort, een goede samenhangende structuur te geven. Dit kun je doen met een storyline.

Een storyline is niets anders dan het verloop van je verhaal puntsgewijs opbouwen en de personages een vorm geven. Dit kun je doen voor het hele verhaal (of boek), per hoofdstuk en zelfs per alinea. Het geeft de auteur houvast en het verhaal een kloppende structuur. Wat je aan de “voorkant” al uitdenkt, hoef je later niet te herstellen. Dat scheelt niet alleen tijd, maar helpt je ook om de samenhang der dingen goed weer te geven.

Extra dimensie voor erotische verhalen

Er zijn auteurs die zich volledig richten op de erotische scenes. Dat is prima natuurlijk. Maar je verhaal wordt nog sterker als je een (niet altijd erotisch) thema hebt waarbij je (eventueel later) de erotiek toevoegt ter illustratie van de emotie of de opvattingen van de personages. Dit betekent ook, dat je moet beslissen in welke scenes, alinea’s of hoofdstukken je erotische scenes toevoegt en wat je daarmee wilt uitdrukken.
Welke elementen (inleiding, aanleiding, drama, gevolgen, plot, afronding) een goede storyline heeft, bespreken we graag later een keer. Lees eens dit artikel om dit te bekijken.

Voor nu kijken we vooral naar hoe je een storyline kunt maken.

Voordat je begint eerst dit:

  1. Bepaal vanuit wie je schrijft
    Schrijf je vanuit de Ik-persoon of vanuit hij/zij? Het vertelperspectief heeft invloed op de intimiteit met de lezer en daarmee indirect ook op je storyline.
  2. Bepaal het thema of het onderwerp
    Goede verhalen hebben ergens een knelpunt. Het mag schuren, er mag een dilemma zijn.
    Als je weet wat je knelpunt is, bedenk dan wanneer dit dilemma echt te voorschijn komt. Bouw je het verhaal er naar toe of gooi je het er gelijk in en werk je naar de oplossing toe? Of laat je alleen de gevolgen zien, zonder oplossing in het plot?
  3. Bepaal welke personages je wilt benutten
    Als je veel personages gebruikt, is het zeker belangrijk je af te vragen of ze er toe doen, of ze je verhaal beter maken. Wat illustreren ze? Hoe zien ze eruit? Hoe heten ze, hoe oud zijn ze, wat doen ze, wat is hun karakter en vooral: welke rol spelen ze in het verhaal en welke interactie is er met de hoofdpersonen?
  4. De omgeving
    Gebruik je een omgeving, bijvoorbeeld een dorp, een stad, een werksituatie of een slaapkamer, of switch je van plaats? Maak een beeld hiervan voordat je begint.
  5. De gevolgen en het plot
    De valkuil van erotische verhalen is een wat voorspelbaar plot: ze krijgen elkaar, doen het, ze komen klaar en dat was het. Dat kan best spannender! Je doet dit door de erotische scenes niet het hoofddoel te laten zijn, maar juist een dilemma van de hoofdpersoon dat moet worden opgelost en de erotiek ter illustratie te benutten. Denk daarom vooraf goed na hoe je wilt dat het dilemma wel (of juist niet) wordt opgelost.

Als deze vragen een antwoord hebben, is het tijd voor het echte uitwerken van de storyline. Soms kan die heel kort zijn, een paar bullits onder elkaar. Het kan ook een hele muur met post-its in beslag nemen. Er zijn vele manieren om aan een storyline te werken. Vind een methode die bij je past.

Ik reik je in ieder geval deze methoden aan:

De chronologische tijdlijn
Het maakt niet uit in welke volgorde je de gebeurtenissen uiteindelijk in je verhaal zet. Het is gewoon handig om te zien of je verhaal klopt in de tijd en of je niets vergeet. Wanneer beginnen de gebeurtenissen en wanneer eindigen ze? Zeker als er gelijktijdig dingen gebeuren, er meerdere personen zijn of het verhaal enig tijdsverloop kent, is het heel handig zo het overzicht te behouden.

chronological

Zet letterlijk een lange streep op een A4-tje en teken een bolletje voor iedere gebeurtenis. Zet daarbij de datum, of een nummer. Zo teken je als het ware alle gebeurtenissen erin. Als je weet wanneer iets gebeurt, zet er dan in een andere kleur bij wie er bij zijn en waar het is, onder of boven het betreffende bolletje. Zo zal het snel opvallen als iemand op 2 plaatsen tegelijk moet zijn, of zich iets herinnert wat nog moet gaan gebeuren.

Bekijk als laatste bij welke gebeurtenissen je sexuele interactie plaatst. Kloppen de gevoelens, de aanloop, de tijd en de plaats? Schrijven maar!

De Post-it methode
Deze is vooral leuk als je langere verhalen schrijft. Het werkt een beetje als een ‘moodboard’ of een brainstormsessie. Zorg dat je verschillende kleuren post-its hebt. Iedere kleur staat dan voor een personage of een gebeurtenis.

post-itHang aan de muur een paar grote vellen (A0 bijvoorbeeld, die je van een flipover hebt gehaald). Ieder vel is een scene, of een hoofdstuk, of een boekdeel.
De hoofdgebeurtenis of het personage schijf je met een stift rechtstreeks op het papier. Schrijf al je grote en kleine ideeën op de verschillende post-its. Stukjes dialoog, hoe iemand eruit ziet, hoe de omgeving eruit ziet, zo’n beetje alles wat invloed heeft op de bettreffende scène.
Dan ga je op je gemak de post-its rondom het betreffende thema (gebeurtenis, scène, whatever you like) plakken. Als je ze allemaal terugleest als je uitgeplakt bent, zul je zien dat er weer nieuwe ideeën bijkomen, of dat andere ideeën ineens heel stom lijken, dubbel zijn, herhaald worden of dat er juist gaten zitten in de lijn. Ook kun je pijlen tekenen tussen de post-its om aan te duiden dat er een verband is tussen de twee, of dat er reen causaal verband is tussen het een en het ander.

Voordeel van deze methode is bijvoorbeeld, dat je per personage een soort storyline ontwikkelt. Hun motieven, uiterlijk, omstandigheden, het huis waarin ze wonen, wat hun herinneringen zijn, met wie ze relaties hebben en welke handelingen ze verrichten etc. Zo kun je echt aan karakter-building doen en dit drupsgewijs in ieder hoofdstuk, of scène, introduceren. Je kunt namelijk per scène, of hoofdstuk, een post-it plakken met daarop de informatie die je van je betreffende personage introduceert.

Het klinkt ingewikkelder dan het is. Gewoon een keer doen. Het is inspirerend, leuk en geeft geeft je de kans om vooraf goed over alles na te denken. Doe er gerust een paar weken over. J.K. Rowling vertelde eens in een interview dat zij een jaar lang een kamer vol had hangen met post-its bij het schrijven van Harry Potter!

Shake en Mix
Een chronoligisch of lineair verhaal kan best, maar om de spanning erin te houden moet je dan wel van goede huize komen. Het is best leuk om te experimenteren met de volgorde in de tijd en zo wat spanning te geven aan de lezer.
Begin je gelijk aan het begin met de kern van het verhaal of begin je iets verderop en geef je flashbacks om het beeld compleet te maken?
Als je je verhaal hebt ingedeeld in paragrafen, kijk dan eens of je ze van volgorde kunt veranderen om meer spanning te creëren.

Gebeurtenissen uit het verleden, die verklaren waarom de hoofdpersoon bepaalde emoties heeft of bepaalde beslissingen neemt, kun je opvoeren als een herinnering. Je begint dan in het nu, maar laat de hoofdpersoon terugblikken en weer terugkomen naar het heden. Je kunt er ook mee starten en dan in een volgende scène pas in het heden arriveren.

Een shake en mix is makkelijker als je een storyline hebt gebouwd en je iedere scène een nummer hebt gegeven. Hoe complexer en langer je verhaal, hoe meer je een storyline nodig hebt om het kloppend te houden.

Tips

Er zijn verschillende online programma’s die je helpen met storylines. Zelf gebruik ik het liefst ‘scrivener‘ om mijn hoofdstukken te schikken. Het helpt je ook om al je ideeën te rangschikken, een beetje zoals de post-it methode. Je moet even oefenen, maar het levert echt veel op.

Kijk eens naar dit filmpje van de bekende auteur Kurt Vonnegut, hij geeft een uitermate leuke weergave van de verschillende verlopen van storylines.

Bronnen:
Foto 1
Foto 2

3 thoughts on “Gastbericht: Methoden voor het uitwerken van een storyline

  1. Hoi Liza,

    Dat is een hoop (goede) info die je daar geeft. Het gevoel bekruipt me dat je bij een (lang en) complex verhaal het bijna twee keer schrijft. Een keer als storyline en een keer als ‘het verhaal’. Een hoop werk, maar wel een goede tijdsinvestering waarschijnlijk. Als ik aan een verhaal(tje) begin weet ik soms nog niet eens waar ik ermee naar toe wil. Dat bedenk ik dan terplekke. Dan komt het er -in mijn geval- niet van om eerst een storyline te schrijven. Dat alles neemt niet weg dat je een interessant en informatief stukje hebt geschreven. Dank je wel.

    Groeten
    Lex

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *